İşbirlikçi muharebe uçakları: F-22 Raptor ve otonom dronelar takım oldu

Havacılık ve savunma sanayiinde dengeleri değiştirecek bir gelişme yaşandı. ABD Hava Kuvvetleri, beşinci nesil savaş uçağı F-22 Raptor ile insansız MQ-20 Avenger jetini canlı bir uçuş gösterisinde başarıyla eşleştirdi. ‘İşbirlikçi Muharebe Uçakları’ (CCA) konseptinin son halkası olan bu test, otonom sistemlerin savaş pilotlarının ‘yoldaşı’ olacağı yeni bir dönemi tescilledi.

Savunma teknolojilerinde dijital dönüşüm ve yapay zekâ entegrasyonu, muharebe sahasını fiziksel bir uçuş pistinden dijital bir koordinasyon merkezine dönüştürüyor. Kaliforniya'daki Edwards Hava Kuvvetleri Üssü'nde gerçekleştirilen son testte, insan pilotlu bir F-22 Raptor ile General Atomics tarafından geliştirilen MQ-20 Avenger insansız hava aracı (İHA), gelişmiş otonomi yazılımları üzerinden gerçek zamanlı bir muharebe simülasyonu gerçekleştirdi.EDWARDS ÜSSÜ'NDE CANLI İŞ BİRLİĞİ: KOMUTA İNSANDA, RİSK MAKİNEDE Gösteri sırasında F-22 Raptor ‘komuta uçağı’ olarak görev alırken, pilot uçuş esnasında MQ-20'ye doğrudan taktik komutlar iletti. Gelişmiş otonomi yazılımı sayesinde MQ-20, pilotun yönlendirmeleriyle ara nokta değişiklikleri ve muharebe hava devriye düzenlerini kusursuz bir şekilde yerine getirdi.Sistemin öne çıkan teknik bileşenleri:Bashi pilot araç arayüzü: F-22'nin otonomi komutlarını doğrudan insansız uçağa ileten köprü görevi görüyor.Taktik veri bağlantısı: Güvenli kanallar üzerinden kesintisiz mesaj alışverişi sağlıyor.Bağımsız karar mekanizması: MQ-20 üzerindeki sensörler, gelen komutları bağımsız olarak işleyerek manevraları koordine ediyor.‘KARANLIK MERLİN’ SAHNEYE ÇIKTI Testlerin bir diğer önemli ayağını ise ‘Karanlık Merlin’ (Dark Merlin) takma adıyla bilinen YFQ-42A İşbirlikçi Muharebe Uçağı oluşturdu. Ordu Araştırma Laboratuvarı ve özel sektör iş birliğiyle yürütülen projede, uçağın yer operatörü kontrolünde dört saatten fazla uçuş yaptığı doğrulandı. Bu süreç, otonomi mimarisinin farklı tedarikçiler tarafından geliştirilen yazılımlarla (Collins Aerospace Sidekick vb.) uyum içinde çalışabildiğini kanıtladı.SAVUNMA EKONOMİSİNDE ‘KUVVET ÇARPANI’ ETKİSİ Hava Kuvvetleri, İşbirlikçi Muharebe Uçaklarını (CCA) sadece birer drone olarak değil, beşinci ve altıncı nesil savaş uçakları için stratejik bir "kuvvet çarpanı" olarak görüyor. Bu modelde;Pilotlar: Yalnızca karmaşık karar süreçlerinde komuta yetkisini koruyor.Otonom jetler: Yüksek riskli görevleri, sensör menzilini genişletme operasyonlarını ve tekrarlayan taktik görevleri üstleniyor.General Atomics Başkanı David R. Alexander, bu gösterinin otonom sistemlerin bağımsız karar alma yeteneğini ve insanlı uçaklarla olan entegrasyonunu başarıyla sergilediğini vurguladı. Bu teknolojik sıçrama, özellikle çekişmeli ortamlarda hayatta kalma kabiliyetini ve operasyonel öldürücülüğü artırmayı hedefliyor.