Sağlık teknolojilerinde devrimsel buluş: Kan kök hücreleri gençleştiriliyor

ABD’li araştırmacılar, yaşlanan kan kök hücrelerini lizozom seviyesinde müdahale ile gençleştirmenin yolunu buldu. Hücresel geri dönüşüm merkezlerindeki fonksiyonel bozuklukların giderilmesi, kök hücrelerin kan üretme kapasitesini sekiz kat artırıyor.

Biyoteknoloji ve rejeneratif tıp dünyasında yaşlanma karşıtı çalışmalarda yeni bir eşik aşıldı. Amerika’nın Mount Sinai'deki Icahn Tıp Okulu araştırmacıları, fareler üzerinde yaptıkları deneylerde, kan oluşturan kök hücrelerin yaşlanma sürecinin geri döndürülemez bir kader olmadığını kanıtladı. Cell Stem Cell dergisinde yayınlanan bulgular, hücrenin iç geri dönüşüm merkezleri olarak bilinen ‘lizozomlar’ üzerindeki aşırı aktivite ve hasarın, kök hücre yaşlanmasının temel nedeni olduğunu ortaya koydu.HÜCRESEL GERİ DÖNÜŞÜM Lizozomlar; protein, karbonhidrat ve lipid gibi atıkları parçalayarak hücrenin yeniden kullanabileceği ham maddelere dönüştüren kritik mekanizmalardır. Dr. Saghi Ghaffari liderliğindeki ekip, yaşlanan hematopoetik kök hücrelerde (HSC) bu merkezlerin aşırı asidik hale gelerek bozulduğunu keşfetti. Bu durum, hücrelerin metabolik ve epigenetik dengesini bozarak bağışıklık sisteminin zayıflamasına yol açıyor. Araştırmacılar, özel bir inhibitör kullanarak bu aşırı aktivasyonu baskılamayı ve kök hücre fonksiyonlarını yeniden tesis etmeyi başardı.REJENERATİF POTANSİYELDE SEKİZ KAT ARTIŞÇalışmanın en dikkat çekici sonuçlarından biri, laboratuvar ortamında (ex vivo) tedavi edilen yaşlı kök hücrelerin vücuda geri verildiğinde sergilediği performans oldu. Lizozomal disfonksiyonu düzeltilen hücreler, genç hücreler gibi davranmaya başlayarak kan oluşturma kapasitelerini sekiz kattan fazla artırdı. Bu süreçte hücrelerin metabolizmaları yenilendi, iltihaplanma sinyalleri azaldı ve bağışıklık hücreleri açısından dengeli bir kan üretimi sağlandı. Dr. Ghaffari, "Yaşlı kan kök hücreleri kendilerini toparlayabilme ve genç bir duruma geri dönebilme kapasitesine sahip" diyerek keşfin tıbbi önemini vurguladı.KANSER RİSKİ VE YAŞLANMA EKONOMİSİ Yaşlanma, Amerikan Kanser Derneği verilerine göre kanser teşhisinde en belirleyici faktörlerden biri olarak öne çıkıyor. Amerika Birleşik Devletleri'nde kanser teşhisi konulan bireylerin yaş ortalamasının 67 olması, bu tür biyoteknolojik müdahalelerin ekonomik ve sosyal değerini artırıyor. Araştırma, sadece yaşa bağlı hastalıkları önlemekle kalmayıp, kök hücre nakillerinin başarı oranını artırarak gen terapileri için daha güçlü bir zemin hazırlıyor.YENİ PAZARLARBu keşif, yaşlanan nüfusta sağlıklı bağışıklık sisteminin korunması ve hematolojik hastalıkların önlenmesi adına yeni tedavi yolları açıyor. Araştırma ekibi şu anda, lizozomal işlev bozukluğunun lösemik kök hücrelerin oluşumuna nasıl katkıda bulunduğunu inceliyor. Bu çalışmaların ticarileşmesi, önümüzdeki on yılda rejeneratif tıp pazarındaki yatırım rotalarını ve yaşlılık hastalıklarına yönelik sigorta maliyetlerini kökten değiştirebilir.