Emtia piyasalarında savaş etkisi: Enerji arzı fiyatları belirledi

Emtia piyasalarında haftanın fiyatlamaları Orta Doğu’da tırmanan jeopolitik riskler ve enerji arzına yönelik endişelerin etkisiyle dalgalı bir seyir izledi. ABD’de açıklanan makroekonomik veriler ve Fed’in faiz politikasına ilişkin beklentiler de piyasalarda yön belirleyici oldu.

Küresel emtia piyasalarında tamamlanan haftada yatırımcıların odağında Orta Doğu’daki çatışmaların enerji arzı üzerindeki etkisi ve ABD Merkez Bankası’nın faiz patikasına ilişkin beklentiler yer aldı. Petrol fiyatlarındaki yükseliş, güçlü dolar ve Fed’in faiz indirimlerinde aceleci davranmayacağına yönelik beklentiler emtia fiyatlarında dalgalanmaya yol açtı.ENERJİ ARZI ENDİŞELERİ PİYASALARI ETKİLEDİABD-İsrail ile İran arasındaki çatışmaların çözüme kavuşacağına dair beklentilerin zayıflaması ve İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapalı tutacağına yönelik açıklamaları piyasada risk algısının yüksek kalmasına neden oldu.Uluslararası Enerji Ajansının stratejik petrol rezervlerini piyasaya sürme hamlesi petrol fiyatlarındaki yükselişi sınırlamaya ve piyasalardaki endişeleri azaltmaya yetmedi.ABD Başkanı Donald Trump ise dünyanın en büyük petrol üreticisi olduklarını belirterek petrol fiyatlarının yükselmesinden kazanç sağladıklarını ifade etti.Trump, İran’ın nükleer silaha sahip olmasının ve Orta Doğu ile dünyayı tehdit etmesinin engellenmesinin daha önemli olduğunu vurgulayarak buna izin vermeyeceklerini söyledi.FED BEKLENTİLERİ FİYATLAMALARI ETKİLEDİABD’de açıklanan makroekonomik veriler de emtia piyasalarının yönü üzerinde etkili oldu.Şubat ayı tüketici enflasyonunun yıllık bazda yüzde 2,4 ile beklentilere paralel gerçekleşmesi Fed’in faiz indirimlerinde aceleci davranmayacağına yönelik beklentileri güçlendirdi.Yükselen enerji fiyatları ise enflasyonist baskıların sürebileceğine ilişkin endişeleri artırdı.Para piyasalarında Fed’in mart toplantısında faizleri sabit bırakacağı ve ilk faiz indiriminin temmuz ayında gelebileceği beklentisi öne çıktı.ABD Merkez Bankası’nın politika faizini yüzde 3,50 ile yüzde 3,75 aralığında sabit tutması bekleniyor.Bu gelişmelerin ardından ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi haftayı yüzde 4,28 seviyesinde tamamlarken dolar endeksi yüzde 1,5 artışla 100,4 seviyesine yükseldi.Analistler, savaşın uzamasına ilişkin kaygıların dolar endeksini güçlendirdiğini ve güçlü doların emtia fiyatlarını baskıladığını belirtiyor.DEĞERLİ METALLERDE DOLAR BASKISIDeğerli metaller piyasasında hafta boyunca negatif bir seyir görüldü.Bir yanda savaşın ve Hürmüz Boğazı çevresindeki krizin desteklediği güvenli liman talebi bulunurken diğer yanda güçlü dolar ve yüksek faiz beklentileri fiyatları baskıladı.Altının ons fiyatı hafta içinde en yüksek 5 bin 238,56 doları, en düşük 5 bin 9,77 doları gördü ve haftayı 5 bin 20 dolar seviyesinde tamamladı.Gümüşün ons fiyatı da hafta içinde en yüksek 90 dolar, en düşük 79,5 dolar seviyelerini gördükten sonra haftayı 80,6 dolardan kapattı.Bu gelişmelerle birlikte ons bazında fiyatlar gümüşte yüzde 4,6, platinde yüzde 5,3, paladyumda yüzde 4,6 ve altında yüzde 2,6 geriledi.BAZ METALLERDE ENFLASYON VE DOLAR ETKİSİBaz metallerde güçlü dolar ve enflasyon endişeleri fiyatları baskılayan başlıca unsurlar oldu.Orta Doğu kaynaklı arz endişeleri nedeniyle alüminyum piyasası yatırımcıların odağında yer aldı.Kullanıma hazır stokların azalması, Londra Metal Borsası depolarındaki teslimat miktarının artması ve Körfez Bölgesi’ndeki lojistik aksamalar alüminyum piyasasında arz sıkışıklığını derinleştirdi.Baz metallerde tezgah üstü piyasada haftalık bazda fiyatlar bakırda yüzde 2,7, nikelde yüzde 0,8, çinkoda yüzde 0,7 ve kurşunda yüzde 2,3 geriledi. Alüminyum ise yatay bir seyir izledi.ENERJİ PİYASALARINDA ARZ RİSKİ FİYATLANDIEnerji piyasalarında Orta Doğu’da artan jeopolitik gerilim petrol fiyatlarını yukarı taşıdı.Brent petrolün vadeli varil fiyatı 9 Mart’ta yüzde 28,9 artışla 119,5 dolara kadar yükselerek 29 Haziran 2022’den bu yana en yüksek seviyesini gördü.Daha sonra G7 ülkelerinin acil petrol rezervlerini kullanıma açabileceğine yönelik beklentiler ve ABD Başkanı Trump’ın savaşın yakında sona erebileceğine dair açıklamaları fiyatlarda geri çekilmeye yol açtı.Uluslararası Enerji Ajansının bugüne kadarki en büyük acil durum petrol stok salımını planladığına ilişkin haberler fiyatlardaki yükselişi sınırladı.Ancak İran’ın Hürmüz Boğazı’na mayın döşediğine ilişkin haberler, Basra Körfezi’ndeki tanker saldırıları ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi’nin ABD ile müzakerelerin gündemde olmadığını söylemesi arz endişelerini yeniden artırdı.Bu gelişmelerle Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 11,22 yükseldi.Doğal gaz fiyatları ise Avrupa’da jeopolitik gerilim ve LNG akışına ilişkin endişeler nedeniyle yükselirken ABD’de yüksek üretim ve zayıf talep nedeniyle düşüş gösterdi.New York Ticaret Borsası’nda işlem gören doğal gazın İngiliz Termal Birimi cinsinden fiyatı haftalık bazda yüzde 1,70 geriledi.TARIM EMTİALARINDA ENERJİ VE LOJİSTİK ETKİSİTarım emtia piyasalarında enerji fiyatlarının yükselmesi ve lojistik sorunlar fiyatlamalar üzerinde etkili oldu.Petrol fiyatlarının 100 doların üzerine çıkması gübre ve navlun maliyetlerini artırarak tarım ürünlerinde arz endişelerini gündeme getirdi.Biyoyakıt bağlantısı nedeniyle özellikle mısır ve soya fasulyesinde talep görünümü güçlendi.Chicago Ticaret Borsası’nda kile başına fiyatlar buğdayda yüzde 0,6 gerilerken soya fasulyesinde yüzde 1,9, pirinçte yüzde 1,4 ve mısırda yüzde 1,4 yükseldi.ABD’de Intercontinental Exchange’te libre bazında fiyatlar şekerde yüzde 2,2 ve pamukta yüzde 2,5 artarken kahvede yüzde 2,8 geriledi.Kakaonun ton başına fiyatı ise haftayı yüzde 2,1 yükselişle tamamladı.