Çin’in yakıt ihracatı çöktü: Rafine ürünlerde son 10 yılın en düşük seviyesi

İran savaşı ve Hürmüz Boğazı’nın kapanması, Çin’in enerji ticaretini sert etkiledi. Nisan ayında ham petrol ithalatı yıllık bazda yüzde 20 düşerken, rafine petrol ürünleri ihracatı yaklaşık 10 yılın en düşük seviyesine geriledi.

Dünyanın en büyük petrol ithalatçısı Çin, İran savaşı ve Hürmüz Boğazı’nın kapanması nedeniyle enerji tedarikinde sert bir daralma yaşadı. Gümrük verilerine göre ham petrol ithalatı nisan ayında 38,5 milyon metrik tona gerileyerek Temmuz 2022’den bu yana en düşük seviyesine indi. Aynı dönemde rafine petrol ürünleri ihracatı da iç pazarı koruma adımlarıyla yaklaşık 10 yılın en düşük düzeyine düştü.ÇİN’İN PETROL İTHALATI NİSAN AYINDA SERT DÜŞTÜDünyanın en büyük petrol ithalatçısı olan Çin’in petrol ithalatı, Hürmüz Boğazı’nın kapanmasıyla neredeyse dört yılın en düşük seviyesine geriledi.Cumartesi günü açıklanan gümrük verilerine göre, ham petrol ithalatı nisan ayında bir önceki yıla göre yüzde 20 azalarak 38,5 milyon metrik tona düştü. Bu seviye, Temmuz 2022’den bu yana kaydedilen en düşük düzey oldu.Söz konusu düşüş, İran savaşı nedeniyle enerji taşımacılığında yaşanan aksaklıkların Çin’in ithalat rakamlarına doğrudan yansıdığını gösterdi.HÜRMÜZ BOĞAZI’NIN KAPANMASI TANKER TRAFİĞİNİ AZALTTIÇin, ham petrolünün yaklaşık yarısını Orta Doğu’dan ithal ediyor. Bu nedenle Hürmüz Boğazı’ndaki kapanma, Çin’in enerji tedariki açısından kritik bir başlık haline geldi.Boğazın kapanması, dünyaya petrol ve rafine ürünler taşıyan tanker sayısını önemli ölçüde azalttı. Bu durum, Çin’in deniz yoluyla yaptığı petrol ithalatında sert bir gerilemeye neden oldu.Çin’den gelen cumartesi günkü veriler, deniz yoluyla gelen petrol ile boru hattıyla gelen petrol arasında ayrım yapmıyor. Ancak gemi takip firması Kpler’in verileri, deniz yoluyla yapılan ham petrol ithalatında belirgin düşüşe işaret etti.DENİZ YOLUYLA PETROL İTHALATI TEMMUZ 2022’DEN BERİ EN DÜŞÜKTEKpler’in verilerine göre, Çin’in deniz yoluyla yaptığı ham petrol ithalatı günlük 8,03 milyon varil seviyesinde gerçekleşti. Bu rakam, Temmuz 2022’den bu yana en düşük seviye olarak kayıtlara geçti.Veriler, Hürmüz Boğazı’nın kapanmasının Çin’in enerji akışında özellikle deniz taşımacılığı kanalı üzerinden güçlü bir baskı oluşturduğunu ortaya koydu.Çin’in ham petrol ithalatında yaşanan bu düşüş, küresel enerji taşımacılığındaki aksaklıkların büyük ithalatçı ülkeler üzerindeki etkisini de gözler önüne serdi.STOKLAR NİSAN AYINDA ARTTIİthalattaki düşüşe rağmen, gemi takip şirketi Vortexa, Çin’in ham petrol stoklarının nisan ayında 17 milyon varil arttığını tahmin etti.Ancak şirket, stokların mayıs ayında düşeceğini belirtti. Bu değerlendirme, ithalattaki daralmanın etkilerinin sonraki dönemde stoklara daha güçlü şekilde yansıyabileceğine işaret etti.Nisan ayında stoklarda artış yaşanmasına karşın, enerji tedarikindeki aksaklıkların devam etmesi halinde stok görünümünün değişebileceği öne çıktı.ÇİN RAFİNE ÜRÜN İHRACATINI SIKI KONTROL ETTİOrta Doğu’daki karışıklık, Çin’i iç pazarını korumak için benzin veya jet yakıtı gibi rafine ürünlerin ihracatını sıkı şekilde kontrol etmeye yöneltti.Bu politika, nisan ayında rafine petrol ürünleri ihracatının yaklaşık 10 yılın en düşük seviyesine gerilemesine neden oldu. Rafine petrol ürünleri ihracatı nisan ayında 3,1 milyon tona düştü.Bu rakam, mart ayına göre yaklaşık üçte bir oranında düşüş anlamına geliyor. Böylece Çin’in yakıt ihracatında son yılların en sert gerilemelerinden biri kaydedildi.YAKIT İHRACATI VERİLERİ OLDUĞUNDAN YÜKSEK GÖRÜNEBİLİRNisan ayına ilişkin rafine petrol ürünleri ihracatı rakamları, Asya ve diğer bölgelerdeki müşterilere giden miktarı olduğundan fazla gösteriyor olabilir.Çünkü veriler genellikle Çin’in rafine ürünleri için önemli bir varış noktası olan Hong Kong’a yapılan sevkiyatları da içeriyor. Hong Kong’a yapılan sevkiyatların ihracat kontrollerinin dışında tutulduğu belirtiliyor.Bu nedenle 3,1 milyon tonluk ihracat verisi, dış pazarlara yönelen yakıt akışının gerçek seviyesini tam olarak yansıtmayabilir.DOĞAL GAZ İTHALATI DA GERİLEDİÇin’in doğal gaz ithalatı da nisan ayında düşüş gösterdi. Verilere göre doğal gaz ithalatı yüzde 13 azalarak 8,42 milyon tona geriledi.Ancak açıklanan veriler, deniz yoluyla taşınan sıvılaştırılmış doğal gazı karayoluyla boru hattıyla taşınan gazdan ayrı olarak göstermiyor.Çin’in Orta Doğu Körfezi’nden önemli miktarda LNG ithal ettiği dikkate alındığında, bölgedeki karışıklığın doğal gaz ithalatı üzerindeki etkisi de yakından izleniyor.İLK DÖRT AYDA PETROL İTHALATI GEÇEN YILIN ÜZERİNDENisan ayındaki sert düşüşe rağmen, Çin’in yılın ilk dört ayındaki ham petrol ithalatı geçen yılın seviyesinin üzerinde kaldı.Verilere göre Çin’in ocak-nisan dönemindeki ham petrol ithalatı 185,3 milyon ton olarak gerçekleşti. Bu rakam, geçen yılın aynı döneminin yüzde 1,3 üzerinde seyrediyor.Bu tablo, nisan ayındaki düşüşün sert olmasına karşın yılın ilk dört aylık toplamında Çin’in petrol ithalatının hâlâ geçen yılın üzerinde bulunduğunu gösterdi.ÇİN’İN ENERJİ TİCARETİNDE HÜRMÜZ BASKISIİran savaşı ve Hürmüz Boğazı’nın kapanması, Çin’in enerji ithalatı ve yakıt ihracatı üzerinde belirgin baskı oluşturdu. Ham petrol ithalatının Temmuz 2022’den bu yana en düşük seviyeye inmesi, enerji akışındaki kırılganlığı ortaya koydu.Rafine petrol ürünleri ihracatının yaklaşık 10 yılın en düşük seviyesine gerilemesi ise Çin’in iç pazarı korumaya dönük adımlarının etkisini gösterdi. Doğal gaz ithalatındaki düşüşle birlikte enerji ticaretinde nisan ayında geniş çaplı bir zayıflama yaşandı.