Çin'den kuantum bilgisayarlarda veri kaybına çözüm: 78 Kübitlik işlemci

Kuantum bilişim dünyasının en büyük çıkmazı olan ‘dekoherans’ (bilgi kaybı) sorununa karşı Çin’den dev bir adım geldi. 78 kübitlik süper iletken işlemci ‘Chuang-tzu 2.0’ ile yapılan deneylerde, kuantum kaosunun yavaşlatılabileceği ve verilerin yok olmadan önce bir ‘zaman penceresinde’ tutulabileceği kanıtlandı.

Pekin merkezli Çin Bilimler Akademisi Fizik Enstitüsü'ndeki araştırmacılar, kuantum sistemlerinde ‘öntermalizasyon’ adı verilen geçici ancak hayati bir geçiş durumunu doğrudan gözlemlemeyi ve kontrol etmeyi başardı. Bu keşif, kuantum işlemcilerin en zayıf noktası olan veri dağılmasını yönetmek adına yeni bir dönemin kapısını aralıyor.KUANTUM DÜNYASININ ‘RÜZGAR TÜNELİ’: CHUANG-TZU 2.0 Kuantum dekoheransının (tutarlılık kaybı) nasıl çalıştığını anlamak, klasik bilgisayarların işlem kapasitesini aştığı için bugüne kadar büyük bir muamma olarak kalmıştı. Çinli araştırmacılar, bu süreci çözmek için 78 kübitlik ‘Chuang-tzu 2.0’ kuantum bilgisayarını devreye aldı. Ekip, bu işlemcinin işlevini, havacılık sanayisindeki rüzgar tünellerine benzetiyor.Çalışmaya katılan Profesör Fan Heng, "Yaklaşık 100 bitlik bir kuantum sistemi için durum alanı son derece geniştir. Klasik bilgisayarlarla tam bir simülasyon yapmak pratik değildir. Ancak doğal bir kuantum işlemcisi, bu karmaşık dinamik yasaları doğrudan ortaya çıkarabilir" ifadelerini kullandı.KAOSA KARŞI ‘BUZ KRİSTALİ’ DİRENCİ Yapılan hesaplamalar, araştırmacılara ilk kez kuantum dekoheransının ‘öntermalizasyon’ adlı ara aşamasını gösterdi. Bu aşama, tıpkı eriyen buzun sıcaklığının 0 santigrat derecede sabit kalması gibi, sistemin kaosa direnerek içindeki bilgiyi koruduğu bir ‘plato’ süreci olarak tanımlanıyor.SCMP'nin aktardığı bilgilere göre Profesör Fan, bu plato sırasında kaosun kontrol altında tutulduğunu ancak bu dönem sona erer ermez karmaşıklığın patladığını belirtti. Bu buluş, kuantum bilgisinin tamamen dağılmadan önce işlenmesi ve kullanılması için kritik bir zaman aralığı sunuyor.KONTROL EDİLEBİLİR KUANTUM İŞLEMLERİ Araştırmanın en dikkat çekici yanı, bu geçici aşamanın kontrol edilebilir olduğunun saptanması oldu. Özel tasarlanmış kontrol dizileriyle sistemi manipüle eden ekip, tıpkı bir ısı ayarı yapar gibi öntermalizasyon süresini artırmayı veya azaltmayı başardı.Bu gelişme;Daha güçlü kuantum hata düzeltme şemalarının tasarlanmasına,Kübitlerin tutarlılık sürelerinin uzatılmasına,Klasik sistemlerin çözemediği karmaşık endüstriyel problemlerin daha güvenilir şekilde işlenmesine olanak sağlayacak.Çin'in kuantum teknolojilerindeki bu hamlesi, bilişim sektöründe stratejik bir avantaj sağlarken, yüksek teknolojili sanayi dalları için de yeni bir tasarım evresinin başladığını tescilliyor.